We kijken bij vrachtwagenbanden vaak naar de inkoopprijs. Logisch. Die staat zwart-op-wit op de factuur. Maar de werkelijke kosten van een vrachtwagenband ontstaan vooral daarna. Op de weg.
Een paar tientjes verschil bij aanschaf valt namelijk snel in het niet wanneer een band meer brandstof vraagt, sneller slijt of eerder vervangen moet worden.
Meer massa betekent meer vervorming
Hoe zwaarder een vrachtwagen wordt belast, hoe groter de krachten die de banden moeten opvangen. De band wordt op het contactvlak platter tegen het wegdek gedrukt en de zijwand veert verder in. Dat hoort bij de werking van een luchtband, maar die vervorming kost energie.
Bij iedere omwenteling wordt het rubber opnieuw ingedrukt en veert het weer terug. Daarbij ontstaat warmte in de band. Dit noemen we hysterese. En juist daar begint een interessant verhaal.
Energie die in de band verdwijnt
Meer vervorming betekent meer energieverlies en daarmee een hogere rolweerstand. Die energie moet ergens vandaan komen. Uiteindelijk is het de vrachtwagen die deze weerstand moet overwinnen. Daarom hangen belading, bandenspanning, rolweerstand en brandstofverbruik veel sterker met elkaar samen dan soms wordt gedacht. Tegelijkertijd kan extra warmte de levensduur van een band negatief beïnvloeden. Zeker wanneer een hoge belasting samengaat met een te lage bandenspanning. Dan wordt goedkoop inkopen ineens een stuk minder interessant.
Bandenspanning is geen vast getal
Wat mij betreft is dit een belangrijk punt. De juiste bandenspanning van een vrachtwagen moet passen bij de daadwerkelijke belasting van de band en bij de toepassing. Een band onder een zwaar beladen voertuig vraagt iets anders dan dezelfde band onder een voertuig dat structureel veel lichter rijdt.
Daarom moet je niet alleen naar de band kijken, maar naar het complete plaatje: asbelasting, bandmaat, loadindex, inzet, snelheid en de voorgeschreven druk-belastingtabellen van de bandenfabrikant. Pas dan weet je wat een band werkelijk nodig heeft.
Kijk eens voorbij de inkoopprijs
Een vrachtwagenband die bij aanschaf goedkoper is, hoeft onderaan de streep niet de goedkoopste band te zijn. Want wat gebeurt er met het brandstofverbruik? Hoeveel kilometers haalt de band? Hoe ontwikkelt het slijtagebeeld zich?
Blijft de band gedurende zijn levensduur geschikt voor vernieuwing? En hoeveel stilstand, onderhoud en ongeplande bandenwissels ontstaan er onderweg? Dat zijn vragen die wat mij betreft minstens zo belangrijk zijn als de prijs die bovenaan de factuur staat.
Misschien moeten we daarom minder vragen:
“Wat kost deze vrachtwagenband?” En vaker: “Wat kost deze band mij per gereden kilometer?” Want dáár wordt bandenmanagement interessant. Niet bij de laagste inkoopprijs, maar bij wat een band gedurende zijn volledige leven daadwerkelijk presteert en kost.